خورشید

فدک در تاریخ اسلام داستان تلخ و پرماجرایى دارد که جاى بحث آن در اینجا نیست، اما بطور اجمال، سیرتاریخى آن از این قرار است که پیامبر، آن را در زمان حیات خود به دخترش فاطمه (س) بخشید و پس از رحلت پیامبر (ص) ابوبکر، بزور آن را از فاطمه زهرا گرفت و جز اموال دولتى اعلام کرد و از آن زمان به وسیله خلفاى وقت، دست به دست مى گشت تا آن که معاویه در زمان حکومت خود، آن را به مروان بخشید، مروان نیز به پسرش «عبدالعزیز» اهدأ کرد، پس از مرگ عبدالعزیز فدک به فرزندش عمر بن عبدالعزیز منتقل گردید. عمر بن عبدالعزیز، آن را به فرزندان حضرت فاطمه تحویل داد و گفت: فدک مال آنها است و بنى امیه حقى در آن ندارد. ولى متاسفانه پس از مرگ او، که یزید بن عبدالملک به خلافت رسید، مجددا فدک را از سادات فاطمى پس گرفت و تیول بنى امیه قرار داد!.(1)
«صدوق» در کتاب «الخصال» نقل مى کند که عمر بن عبدالعزیز فدک را در جریان سفر به مدینه در دیدارى که با حضرت باقر (ع) داشت، به او مسترد کرد.(2)
گویا با توجه به این گونه خدمات عمر در رفع برخى مظالم از خاندان پیامبر (ص) بود که امام باقر (ع) مى فرمود:
«عمر بن عبدالعزیز نجیب دودمان بنى امیه است...».(3)،(4)

پی نوشت ها:

(1) . ابن واضح، تاریخ یعقوبى، نجف، منشورات المکتبه الحیدریه، ج 3، ص 50.
(2) . الخصال، باب الثلاثه.
(3) . سیوطى، تاریخ الخلفأ، الطبعه الثالثه، تحقیق: محمد محیى الدین عبدالحمید، قاهره، مطبعه المدنى، (افست مکتبه المثنى- بغداد) ص 230.
(4) . گرد آوری از کتاب: سیره پیشوایان، مهدی پیشوائی، ص 321.